Belirginlik Testi: Söylem ve Algı

7 Mayıs 2012

Belki parmakla sayma / cetvelle ölçüp biçme yaklaşımını (yani meta soyutlamasını) aşacak bir belirginlik testi benimsenebilir:

— Yaşadığımız olay veya bulunduğumuz durum, hangi farklı açılardan bakıldığında daha belirgin (daha olağandışı, daha uç) gözüküyor?
— Bu açıları nasıl vurgularız / temsil ederiz ve bu belirginliği nasıl ifade ederiz / adlandırırız?

Zizek’in yamuk bakmak / paralaks dediği şey bu.

Statistical significance
P-value

***

Peki pratikte nasıl olacak derseniz:

Önce karşımızdaki kişinin söylemi ile onun tutturmaya çalıştığı algıyı ayırt etmek lazım:
— Söylem, cümleler ve simgelerden oluşan az çok düzenli bir alet çantasıdır.
— Algı ise nerede nasıl konuşulduğu demek. Yani her konuşma bağlamında yeniden kurulan bir bakış açısı. Çevredeki unsurların toplamının konuşan kişiye ifade ettiği bir belirginlik (significance/signification).

Varsayım:
— Kullanılan söylem hiçbir zaman mevcut algının bütününü ifade edemez. Değişen iletişim ortamlarında algı sürekli yenilenir, söylem eksik kalır.

Yöntem:
— Kapanmış ve katılaşmış bir söylemi açmak ve çözmek için,
1- Konuşan kişinin söylemi ve algısı ayrı ayrı kavranır
2- Algının kesin olarak doğruladığı, fakat söylemin kanıtlayamadığı bir cümle kurulur (Gödel cümlesi).
3- Söylem, bu cümleleri yadsımak zorunda kalır, fakat algı ağır basacağından, söylemde çözülme ve açılma olur. Bu yeni cümleleri doğrulayacak şekilde güncellenmek zorunda kalır.

Varsayım:
— Eğer algının dışlamakta olduğu karşı-algılar varsa, bunlar söyleme dolaylı olarak dahil olur. Konuşmanın tarzında, verilen örneklerde, yapılan esprilerde vb tespit edilebilir. Bu dışlama ve dolaylı dahil ediş hem sürekli bir haz kaynağıdır hem de kurulan söyleme bütünlük görüntüsü vererek yukarıdaki eksiği örter.

Yöntem:
— Mevcut algıyı, dışlanmakta olan karşı-algılarla ilişkilendirmek için,
1- Konuşan kişinin söylemi ve algısı kavranır. Söylemdeki aşırılıklar incelenip dışlanan karşı-algı tahmin edilir.
2- Mevcut söylemin içinden mevcut algıya yaslanarak, fakat yanıtında karşı-algıyı tetikleyecek bir soru sorulur.
3- Karşı-algı yanıtı hemen bulur. Fakat dışlanmakta olduğu için bu yanıt söylemin içeriğine yansımaz. Yanıtın bulunmuş olması söylemdeki dolaylı etkilerde gözlenir: Konuşma tarzında ve ruh halinde değişim, akla gelen yeni örnekler, yeni espriler, vb. Yanıt söylenememiş de olsa soru işlev göstermiştir: Algıyı koruyan dışlama bozulduğu için, algı baştan kurulmak zorunda kalır.

(İngilizcesi)

1 Comment

Filed under şey

One response to “Belirginlik Testi: Söylem ve Algı

  1. Pingback: Significance Test: Discourse and Perception – Game Dasein