Bitkiler Mantarlarla Eşyaşam İçinde Olduğunda Daha Dayanıklı Oluyor

152383_web-1

Bu çeviriyi de Jineolojî Dergisi için yapıyorum.

IBF

Mantarlarla eşyaşam ilişkisi geliştiren bitkiler, hastalıklara karşı daha dayanıklı oluyor, bu da sürdürülebilir tarım pratiklerine yapılacak katkılara yardım edebilir. Göteburg Üniversitesi’nde yapılan yeni bir çalışmanın sonucu bu.

Ürün veren çoğu bitki mantarlarla eşyaşam kurarak kilit besleyicileri edinebilir. Mantarlar da bitkinin fotosentezi yoluyla üretilen karbonhidratları edinir.

Bu tip eşyaşama arbüsküler mikoriza denir, sürdürülebilir tarım için kilit önemdedir bu, çünkü ürün veren bitkilerin gübrelerdeki fosfattan daha çok faydalanmasına yardım eder.

“Bu eşyaşam çok önemlidir çünkü tarım arazilerinden sızan fosfat zararlıdır, nehir, göl ve denizlerin ötrofikasyonuna katkı yapar,” diyor Cornelia Spetea Wiklund, Göteburg Üniversitesi Biyolojik ve Çevresel Bilimler Bölümü’nde profesör.

Eşyaşam Kuraklığa ve Hastalıklara Karşı Korur

Mantarla eşyaşam ayrıca bitkileri belli hastalıklara ve kuraklık gibi çevresel faktörlere karşı daha dayanıklı kılar. Tarımda eşyaşamdan daha çok faydalanmayı öğrenmek için araştırmacılar bitkilerde yüksek dayanıklılığa sebep olan şeylere baktılar. Dahil olduğu görülen mekanizmalardan birisi, mantarların bitkinin kök ve filizlerinde birçok hormon düzeyini yükseltmesi.

“Baklagil Medicago truncatula üstüne çalışmalar bu eşyaşamı kuran bitkilerde iki önemli bitki hormonunun yükseldiğini gösterdi,” diyor Lisa Adolfsson, Göteburg Üniversitesi Biyolojik ve Çevresel Bilimler Bölümü’nde araştırmacı.

Bu hormonlardan birisi (ABA) bitkiyi kuraklığa karşı daha dayanıklı kılıyor, çünkü yaprak gözeneklerinden su buharlaşmasını azaltıyor. Diğer hormon (jasmonate) bitkiyi zorluğa ve hastalıklara karşı koruyan ikincil maddelerin üretiminin artmasına yardım ediyor.

Eşyaşamın Bitkilerde Hormonal Etkileri Var

Mantarlarla eşyaşam içinde olan baklagilin filizlerinde çeşitli maddelerin seviyelerini ölçen ve çıkan sonuçları büyük ölçekli genetik çalışmalarla bileştiren araştırmacılar, yükselen hormon düzeyleri sonucunda filizlerdeki ikincil madde (flavonoid ve terpenoid) seviyelerinin yükseldiğini buldu.

“Çeşitli zorlayıcılara ve hastalıklara karşı yüksek dayanıklılığı izah edebilecek ilginç bir bulgu bu,” diyor Spetea Wiklund.

Yani sonuçlara göre mantarlarla eşyaşam bitkilerin hormon düzeylerine tesir ediyor.

“Baklagil Medicago truncatula diğer baklagiller için bir model gibi kullanılıyor. Dolayısıyla bulgular soya fasulyesi gibi ticarî önem taşıyan bitkilere uygulanabilir,” diyor Adolfsson.

###

Makalenin başlığı: Enhanced Secondary- and Hormone Metabolism in Leaves of Arbuscular Mycorrhizal Medicago truncatula. [Arbüsküler Medicago truncatula’nın Yapraklarında Gelişmiş İkincil ve Hormonal Metabolizma]

Makaleye bağlantı: http://www.plantphysiol.org/content/175/1/392.long

İrtibat:

Cornelia Spetea Wiklund
46-31-786-93-32
cornelia.spetea.wiklund@bioenv.gu.se
Göteburg Üniversitesi

Medya İrtibat

Cornelia Spetea Wiklund
cornelia.spetea.wiklund@bioenv.gu.se
46-031-786-9332
@uniofgothenburg

http://www.gu.se/english

Kaynak: scienmag.org

Türkçesi: Işık Barış Fidaner

1 Comment

Filed under çeviri, bilim

One response to “Bitkiler Mantarlarla Eşyaşam İçinde Olduğunda Daha Dayanıklı Oluyor

  1. Pingback: Hayat hayattır — çeviri derlemesi | YERSİZ ŞEYLER