Category Archives: bilim

Bilim Yürüyüşü’nün Küresel Nedeni — Claudio Paganini

Bilim Yürüyüşü hakkında yapılan basın toplantısından Almanya Genel Merkez adına bize ulaşan Claudio Paganini’nin beyanına iki dilde yer veriyoruz.

Işık Barış Fidaner & Fikri Şaşmaz

Adım Claudio Paganini, İsviçreliyim, matematiksel fizik alanında doktora öğrencisiyim. Berlin’de kurulan genç hukuk-teknoloji start-upı olan Cphere’in CEO’su ve Eş-Kurucusuyum. İsviçre’de büyüdüm, Birleşik Eyaletler, Almanya, Fransa ve İsveç’te yaşadım.

Nüfusun önemli bir kısmının kendi şahsi kanaatini yerleşik olguların önüne koyması dünyanın birçok yerinde yaşanan bir sorundur.

Continue reading

Leave a comment

Filed under çeviri, bildiri, bilim, deneyim

Yerçekiminin Kaynağı ve Newton Kanunları Üzerine — Erik P. Verlinde

Erik P. Verlinde — 6 Ocak 2010 — arxiv.org

Özet:

Başlangıç ilkelerinden ve genel varsayımlardan yola çıkan, uzayın holografik bir senaryo yoluyla belirgen olduğu kuramdan Newton’un yerçekimi kanununun doğallıkla ve kaçınılmazca ortaya çıktığı gösterilir. Yerçekimi, maddî cisimlerin konumlarıyla ilişkili bilgilerde olan değişimlerden kaynaklanan entropik bir güç olarak izah edilir. Sunulan savların izafî genellemesi doğrudan doğruya Einstein denklemlerine ulaşır. Uzay belirgen olduğunda Newton’un atalet kanununu bile izah etmek gerekir. Eşdeğerlik ilkesi aslında işte bu kanunun kaynağının entropik olduğu sonucuna bizi vardırır.

Türkçesi: Işık Barış Fidaner

Leave a comment

Filed under çeviri, bilim

Yeni Bir Yerçekimi Kuramı İlk Sınavını Geçti. Fizik Açısından Taşıdığı Anlam Şöyle — Cecille De Jesus

Cecille De Jesus — 19 Aralık 2016 — futurism.com

Erik Verlinde’nin belirgen yerçekimi [emergent gravity] kuramı karanlık madde parçacığının varolmasına gerek kalmadan yerçekimi davranışına anlam veriyor. Leiden Gözlemevi’nden araştırmacılar Verlinde’nin kuramının geçerli olup olmadığını anlamak için 33 binden fazla galaksiyi ele aldılar.

Belirgen Yerçekimi

2010’da Amsterdam Üniversitesi ve Delta Kuramsal Fizik Enstitüsü’nden meşhur sicim kuramı uzmanı Erik Verlinde yerçekiminin tabiatın aslî bir kuvveti olmadığı, daha ziyade “belirgen bir görüngü” olduğu fikrini önerdi. Ve şimdi, Einstein’ın kendi genel izafiyet kuramının son versiyonunu yayınlamasının yüz yıl ardından, Verlinde kendi yerçekimi yaklaşımını açıklayan makalesini yayınladı – bildiğimiz anlamdaki fiziğin temellerine meydan okuyan büyük bir iddiası var.

Continue reading

Leave a comment

Filed under çeviri, bilim

Devlerin Omuzları — Bilim Yürüyüşü Norveç

Kız bakar ışıl ışıl yıldızlara
Yenilerini keşfetmeyi hayal eder
Gezegen yaylarını çizer
Hareketleri onu büyüler
Soyarken kalın kabuğunu hakikatin
Sonu gelmez yinelemeleri içinde
Olguların çıktığı yeri arar
Veri kümesi ve hesaplamalar

Küçük çocuk anlamak ister
Neden dünyanın her yerinde arıların öldüğünü
Onu endişelendirir hayatın zinciri
Böceklerin uçmasına bağlı olan zinciri
Tabiatın uyarı işaretlerini görür
Ölen türleri, yükselen suları görür
Bilgi sicimleri intertwine olurlar
Oğul ve kızlarımızı umutlandırırlar

El ele yürürüz, güçlüyüz, bu omuzların üzerinde dururuz
Peşine düşüp savunmak için tüm bilgileri elimizden geldiğince

Kadın ileri yaşlarında bilir
Bilimin meyvelerini birinci elden
Diler ki torunları da sahip olsun
O aynı keşiflere, susturulmadan
Minyatürler büyütülür
Mikroskoptan doğan içgörüler
Belgeler ve geçerlemeler
Sorgulayan parlak zihinler cesaret eder

El ele yürürüz, güçlüyüz, bu omuzların üzerinde dururuz
Peşine düşüp savunmak için tüm bilgileri elimizden geldiğince

El ele yürürüz, güçlüyüz, müthiş omuzların üzerinde dururuz
Peşine düşüp savunmak için tüm bilgileri

Bilim Yürüyüşü Norveç

Continue reading

Leave a comment

Filed under çeviri, bilim, şarkı

Serçeler nereye gitti? — Sanjeeva Raj

tmp_15411-14TH_SPARROW-856409104

Çevirenin notu: Bir tanesi 31’inci Yersiz Kitabın kapak resminde. Bir tanesi Portland’da Bernie Sanders’ın kürsüsüne gelip konmuş. Bir sürüsüne MIT kampüsünde ekmek ufalamıştım. Twitter’daki @YersizSeyler hesabında gözüküyor.

Sanjeeva Raj — 14 Eylül 2014 — thehindu.com

İnsanların şehir alanlarındaki hızlı yaşam tarzı değişiklikleri serçelerin muhafazakâr yaşam tarzıyla giderek daha uyumsuz kalır.

Continue reading

Leave a comment

Filed under çeviri, bilim

Olmayadabilir — çeviri derlemesi

olmayadabilir-kapakSon versiyon: 3 Nisan 2017

(54 sayfa — PDFLaTeX)

İçindekiler

“Brocken Hayaleti” Moher uçurumunda gözlendi

Büyük Patlama (Cursive)

Mikorize Paylaşım Ağlarının Ne Olduklarını Öğreniniz (IBF)

Dünya Gezegen Olmayadabilir (Michael Tanne)

Charlie Chaplin Nasıl Çuvalladı

Pippi Uzunçorap

Anında renkli televizyon (İsveç televizyonu)

Küçük Adam (Anonim)

Sunî istihbaratla öğretilen bilgisayar grafiği canlandırmasına bir tepki (Hayao Miyazaki)

Garip: Merkel el sıkışmak istedi, Trump karşılık vermedi (Jessica Estepa)

Telekulak iddialarıyla yüzleştirilen Trump Merkel’e “En azından ortak bir şeyimiz var, belki” dedi (Noah Friedman, Natasha Bertrand)

Japon Başbakan Şinzo Abe’nin ziyareti sırasında Trump’ın çevirmenin memelerine “kafayı taktığı” bildirildi (Chris Sommerfeldt)

Entropi (Kelly Osbourne)

Türkiye için #ScienceMarch #BilimYürüyüşü Twitter hesabı açıldı

Bilim Yürüyüşü Neden Halk’a Dayanamaz? (IBF)

Çok çok önemli bir şey (Jane Goodall)

Size yazarkenki umudum inkârcılığı yenmenizdir (Dr. Işık Barış Fidaner)

Psikanaliz ölçünün 1’inin himayesi altında geliştirilemez (Jacques-Alain Miller)

Ben bir Arktik araştırmacısıyım. Donald Trump benim atıflarımı siliyor (Victoria Herrmann)

Dünya’ya yaptığımızın 66 milyon yıldır hiç benzeri yaşanmamış diyor bilimciler (Chris Mooney)

Enerji Bakanlığı İklim Ofisi’nin “İklim Değişimi” Terimini Kullanması Yasaklandı (Robin Andrews)

Uzamsal Olandan Bileşimsel Olana Doğru (Dr. Işık Barış Fidaner)

Çok Boyutlu Cisimlerin İzdüşümlerinin Ve Arakesitlerinin Alınması

Elements (Eser Aygün)

Leave a comment

Filed under çeviri, bilim, kitap

Categorization of numerical features: A test

Part I

I did a test using a benchmark dataset: The well-known historic Iris dataset contains 4 numerical values (with precision: 0.1) from three species of flowers, Iris setosa, Iris virginica and Iris versicolor, 50 samples each: https://en.wikipedia.org/wiki/Iris_flower_data_set

Continue reading

Leave a comment

Filed under bilim, şey

Çok çok önemli bir şey — Jane Goodall

Merhaba, ben Jane Goodall. Size Bilim Yürüyüşü’nden bahsetmek istiyorum. Bilim benim hayatımda çok önemli bir rol oynamıştır. Bilimciler ilgi çekici insanlardır. Bugün kimi insanların bilimi küçülttüklerini görmek, hem kendimizi hem de bugün gezegenimizde olup bitenleri anlamamıza yardım etmekte bilimin oynayabileceği rolü küçülttüklerini görmek insanı rahatsız ediyor. İnsan eyleminin iklim üzerindeki etkisiyle ilgili bilgileri toplamaya birçok bilimci yıllarını vermiştir. İklimin değiştiğinin tartışılacak bir yanı yoktur. Dünyanın her yerinde bu değişimi gördüm; ve kimilerinin iklimdeki bu değişime insanların tesir etmiş olduğunu inkâr edebilmesi doğrusu pek absürttür; o yüzden ben umarım ki gerçekten elinden gelen herkes bu yürüyüşe katılır. Umarım yürüyüşle ilgili bilgiler paylaşarak, arkadaşlarınızı katılmaya teşvik ederek yardım edersiniz. Sizinle yürümeyi çok isterdim. Yapamam, çok uzaktayım, ama yürüyüşte gerçek boyutta karton bir Jane olacak, orada olmak istediğimi ve manevî anlamda sizinle orada olduğumu herkese gösterecek. O yüzden lütfen bu yürüyüşe katılın, çok çok önemli bir şey, teşekkürler.

Türkçesi: Işık Barış Fidaner

Continue reading

1 Comment

Filed under çeviri, bildiri, bilim

Dünya Gezegen Olmayadabilir — Michael Tanne

Michael Tanne — 21 Mart 2017 — medium.com

Dünya gezegen olmayadabilir. Haleakala, Hawaii’deki yıldıztaşı tetkik teleskopu Pan-STARRS 1’in 27 Nisan 2016’da tespit ettiği Yıldıztaşı 2016 HO3, Dünya’nın bir yoldaşıdır, true bir uydu sayılamayacak kadar uzaktadır.

Dünya ile Yıldıztaşı 2016 HO3’ün yörüngesi

“2016 HO3, gezegenimizin etrafında döngü yaptığı için, ikimiz beraberce Güneş etrafında dönerken bizden fazla uzaklaşmaya asla yeltenmediği için, onu Dünya’nın sanki-uydusu diye adlandırıyoruz,” dedi Paul Chodas, NASA’nın Pasadena, California’daki Jet İtim Laboratuvarı’nda Dünya-Yakını Nesne (NEO) Çalışmalar Merkezi yöneticisi.

Yıldıztaşı 2016 HO3, Dünya’nın kendi yörünge mahallini temizlememiş olduğunu kanıtlar. O hâlde, 24 Ağustos 2006’da benimsenen Önerge 5A’dan beri IAU’nun (Uluslararası Astronomi Birliği) coşkuyla savunduğu gezegen olma tanımına göre Dünya bir ‘cüce gezegen’dir, çünkü yörüngesini temizlememiştir, yaptıkları tanımın tek kriterini Plüton gibi o da karşılayamaz. (Pek az ‘gezegen’in kendi yörüngesini temizlemiş olduğunu bence zamanla keşfedeceğiz).

Continue reading

2 Comments

Filed under çeviri, bilim

Enerji Bakanlığı İklim Ofisi’nin “İklim Değişimi” Terimini Kullanması Yasaklandı — Robin Andrews

Robin Andrews — 30 Mart 2017 — iflscience.com

Hatırlatmak gerekiyorsa size söyleyelim, BE’de bilimci olmak için kötü bir zamandayız. Federal bir araştırma grubu için çalışıyorsanız, susturulmuşsunuz, fonlarınız tarihî alçak seviyelere düşürülmüş ve entelektüel karşıtı bir papağanlar kurulu sürekli yalan söylediğinizi söylemekte.

Bu ay başında “bilim” kelimesi Çevre Koruma Ajansı’nın (EPA) görev beyanından, karbondioksitin gezegeni ısıttığını düşünmeyen bir adamın himayesinde, çıkarılmıştı. Anlaşılan şimdi de Enerji Bakanlığı iklim değişimi araştırma ofisinin “iklim değişimi” sözünü kullanması yasaklanmış.

Continue reading

1 Comment

Filed under çeviri, bilim