Category Archives: çeviri

Žižek’in Antigone’si bu gece Novo mesto’da açılışını yapıyor

Novo mesto, 11 Nisan Sloven yıldız filozof Slavoj Žižek’in ilk oyunu, Antigone’nin üç sonlu versiyonu, bu gece Novo mesto’da avangart Anton Podbevšek Tiyatrosu (APT) yapımıyla açılışını yapıyor. [*]

Antigone’nin Üçlü Yaşamı yapımını ilk talep eden Hırvat Ulusal Tiyatrosu, bir dizi yapımla Rus Devrimi’nin yüzüncü yılını kutluyor.

İlk yapım olan Žižek’in oyununu yöneten APT yönetmeni Matjaž Berger, filozofun Antigone yorumuna odaklandı.

Sofokles’in Antigone’sinin “hale”sini ortadan kaldıran Žižek, onu iki kahraman Kreon-Antigone ve koronun prizmasından sunulan “kusursuzca normal varoluşsal konumlara” sokuyor.

Continue reading

Leave a comment

Filed under çeviri

Bilim Yürüyüşü’nün Küresel Nedeni — Claudio Paganini

Bilim Yürüyüşü hakkında yapılan basın toplantısından Almanya Genel Merkez adına bize ulaşan Claudio Paganini’nin beyanına iki dilde yer veriyoruz.

Işık Barış Fidaner & Fikri Şaşmaz

Adım Claudio Paganini, İsviçreliyim, matematiksel fizik alanında doktora öğrencisiyim. Berlin’de kurulan genç hukuk-teknoloji start-upı olan Cphere’in CEO’su ve Eş-Kurucusuyum. İsviçre’de büyüdüm, Birleşik Eyaletler, Almanya, Fransa ve İsveç’te yaşadım.

Nüfusun önemli bir kısmının kendi şahsi kanaatini yerleşik olguların önüne koyması dünyanın birçok yerinde yaşanan bir sorundur.

Continue reading

Leave a comment

Filed under çeviri, bildiri, bilim, deneyim

Yerçekiminin Kaynağı ve Newton Kanunları Üzerine — Erik P. Verlinde

Erik P. Verlinde — 6 Ocak 2010 — arxiv.org

Özet:

Başlangıç ilkelerinden ve genel varsayımlardan yola çıkan, uzayın holografik bir senaryo yoluyla belirgen olduğu kuramdan Newton’un yerçekimi kanununun doğallıkla ve kaçınılmazca ortaya çıktığı gösterilir. Yerçekimi, maddî cisimlerin konumlarıyla ilişkili bilgilerde olan değişimlerden kaynaklanan entropik bir güç olarak izah edilir. Sunulan savların izafî genellemesi doğrudan doğruya Einstein denklemlerine ulaşır. Uzay belirgen olduğunda Newton’un atalet kanununu bile izah etmek gerekir. Eşdeğerlik ilkesi aslında işte bu kanunun kaynağının entropik olduğu sonucuna bizi vardırır.

Türkçesi: Işık Barış Fidaner

Leave a comment

Filed under çeviri, bilim

Yeni Bir Yerçekimi Kuramı İlk Sınavını Geçti. Fizik Açısından Taşıdığı Anlam Şöyle — Cecille De Jesus

Cecille De Jesus — 19 Aralık 2016 — futurism.com

Erik Verlinde’nin belirgen yerçekimi [emergent gravity] kuramı karanlık madde parçacığının varolmasına gerek kalmadan yerçekimi davranışına anlam veriyor. Leiden Gözlemevi’nden araştırmacılar Verlinde’nin kuramının geçerli olup olmadığını anlamak için 33 binden fazla galaksiyi ele aldılar.

Belirgen Yerçekimi

2010’da Amsterdam Üniversitesi ve Delta Kuramsal Fizik Enstitüsü’nden meşhur sicim kuramı uzmanı Erik Verlinde yerçekiminin tabiatın aslî bir kuvveti olmadığı, daha ziyade “belirgen bir görüngü” olduğu fikrini önerdi. Ve şimdi, Einstein’ın kendi genel izafiyet kuramının son versiyonunu yayınlamasının yüz yıl ardından, Verlinde kendi yerçekimi yaklaşımını açıklayan makalesini yayınladı – bildiğimiz anlamdaki fiziğin temellerine meydan okuyan büyük bir iddiası var.

Continue reading

Leave a comment

Filed under çeviri, bilim

Devlerin Omuzları — Bilim Yürüyüşü Norveç

Kız bakar ışıl ışıl yıldızlara
Yenilerini keşfetmeyi hayal eder
Gezegen yaylarını çizer
Hareketleri onu büyüler
Soyarken kalın kabuğunu hakikatin
Sonu gelmez yinelemeleri içinde
Olguların çıktığı yeri arar
Veri kümesi ve hesaplamalar

Küçük çocuk anlamak ister
Neden dünyanın her yerinde arıların öldüğünü
Onu endişelendirir hayatın zinciri
Böceklerin uçmasına bağlı olan zinciri
Tabiatın uyarı işaretlerini görür
Ölen türleri, yükselen suları görür
Bilgi sicimleri intertwine olurlar
Oğul ve kızlarımızı umutlandırırlar

El ele yürürüz, güçlüyüz, bu omuzların üzerinde dururuz
Peşine düşüp savunmak için tüm bilgileri elimizden geldiğince

Kadın ileri yaşlarında bilir
Bilimin meyvelerini birinci elden
Diler ki torunları da sahip olsun
O aynı keşiflere, susturulmadan
Minyatürler büyütülür
Mikroskoptan doğan içgörüler
Belgeler ve geçerlemeler
Sorgulayan parlak zihinler cesaret eder

El ele yürürüz, güçlüyüz, bu omuzların üzerinde dururuz
Peşine düşüp savunmak için tüm bilgileri elimizden geldiğince

El ele yürürüz, güçlüyüz, müthiş omuzların üzerinde dururuz
Peşine düşüp savunmak için tüm bilgileri

Bilim Yürüyüşü Norveç

Continue reading

Leave a comment

Filed under çeviri, bilim, şarkı

Serçeler nereye gitti? — Sanjeeva Raj

tmp_15411-14TH_SPARROW-856409104

Çevirenin notu: Bir tanesi 31’inci Yersiz Kitabın kapak resminde. Bir tanesi Portland’da Bernie Sanders’ın kürsüsüne gelip konmuş. Bir sürüsüne MIT kampüsünde ekmek ufalamıştım. Twitter’daki @YersizSeyler hesabında gözüküyor.

Sanjeeva Raj — 14 Eylül 2014 — thehindu.com

İnsanların şehir alanlarındaki hızlı yaşam tarzı değişiklikleri serçelerin muhafazakâr yaşam tarzıyla giderek daha uyumsuz kalır.

Continue reading

Leave a comment

Filed under çeviri, bilim

Camdan Ayın Altında — Rüya Tiyatrosu

Söyle bana
Hatırlat bana
Kovala gökten geçen suları
Hep benim yanımda
Tat gözümden akan hatıraları

Sinirli fenerler tarar rüyalarımı
Akan gölgeler susturur çığlıklarını
Gülümserim aya
Kovalarken suları gökten
Tartışırım bulutlarla
Gözümden çaldıkları güzelliği

Aklının geçerliğinin dışında
Yıkanır canın gümüşten gözyaşlarında
Kararmış göğün altında yazın
Diliyorken zamanın yok olmasını

Göğün altında yazın
Camdan ayışığının altında
Bekler gece kuzunun gelmesini
Akan gölgeler sürünür
Düşer gümüşten gözyaşları
Bırakır gelin kendini hayatta kalışına

Senin elinle
Uyanmış oldum
Taşı bu onuru benim adıma

Aklının geçerliğinin dışında
Yıkanır canın gümüşten gözyaşlarında
Kararmış göğün altında yazın
Diliyorken zamanın yok olmasını

Aklının geçerliğinin dışında
Yıkanır canın gümüşten gözyaşlarında
Kararmış göğün altında yazın
Diliyorken zamanın yok olmasını

Continue reading

Leave a comment

Filed under çeviri, şarkı

Olmayadabilir — çeviri derlemesi

olmayadabilir-kapakSon versiyon: 3 Nisan 2017

(54 sayfa — PDFLaTeX)

İçindekiler

“Brocken Hayaleti” Moher uçurumunda gözlendi

Büyük Patlama (Cursive)

Mikorize Paylaşım Ağlarının Ne Olduklarını Öğreniniz (IBF)

Dünya Gezegen Olmayadabilir (Michael Tanne)

Charlie Chaplin Nasıl Çuvalladı

Pippi Uzunçorap

Anında renkli televizyon (İsveç televizyonu)

Küçük Adam (Anonim)

Sunî istihbaratla öğretilen bilgisayar grafiği canlandırmasına bir tepki (Hayao Miyazaki)

Garip: Merkel el sıkışmak istedi, Trump karşılık vermedi (Jessica Estepa)

Telekulak iddialarıyla yüzleştirilen Trump Merkel’e “En azından ortak bir şeyimiz var, belki” dedi (Noah Friedman, Natasha Bertrand)

Japon Başbakan Şinzo Abe’nin ziyareti sırasında Trump’ın çevirmenin memelerine “kafayı taktığı” bildirildi (Chris Sommerfeldt)

Entropi (Kelly Osbourne)

Türkiye için #ScienceMarch #BilimYürüyüşü Twitter hesabı açıldı

Bilim Yürüyüşü Neden Halk’a Dayanamaz? (IBF)

Çok çok önemli bir şey (Jane Goodall)

Size yazarkenki umudum inkârcılığı yenmenizdir (Dr. Işık Barış Fidaner)

Psikanaliz ölçünün 1’inin himayesi altında geliştirilemez (Jacques-Alain Miller)

Ben bir Arktik araştırmacısıyım. Donald Trump benim atıflarımı siliyor (Victoria Herrmann)

Dünya’ya yaptığımızın 66 milyon yıldır hiç benzeri yaşanmamış diyor bilimciler (Chris Mooney)

Enerji Bakanlığı İklim Ofisi’nin “İklim Değişimi” Terimini Kullanması Yasaklandı (Robin Andrews)

Uzamsal Olandan Bileşimsel Olana Doğru (Dr. Işık Barış Fidaner)

Çok Boyutlu Cisimlerin İzdüşümlerinin Ve Arakesitlerinin Alınması

Elements (Eser Aygün)

Leave a comment

Filed under çeviri, bilim, kitap

Çok çok önemli bir şey — Jane Goodall

Merhaba, ben Jane Goodall. Size Bilim Yürüyüşü’nden bahsetmek istiyorum. Bilim benim hayatımda çok önemli bir rol oynamıştır. Bilimciler ilgi çekici insanlardır. Bugün kimi insanların bilimi küçülttüklerini görmek, hem kendimizi hem de bugün gezegenimizde olup bitenleri anlamamıza yardım etmekte bilimin oynayabileceği rolü küçülttüklerini görmek insanı rahatsız ediyor. İnsan eyleminin iklim üzerindeki etkisiyle ilgili bilgileri toplamaya birçok bilimci yıllarını vermiştir. İklimin değiştiğinin tartışılacak bir yanı yoktur. Dünyanın her yerinde bu değişimi gördüm; ve kimilerinin iklimdeki bu değişime insanların tesir etmiş olduğunu inkâr edebilmesi doğrusu pek absürttür; o yüzden ben umarım ki gerçekten elinden gelen herkes bu yürüyüşe katılır. Umarım yürüyüşle ilgili bilgiler paylaşarak, arkadaşlarınızı katılmaya teşvik ederek yardım edersiniz. Sizinle yürümeyi çok isterdim. Yapamam, çok uzaktayım, ama yürüyüşte gerçek boyutta karton bir Jane olacak, orada olmak istediğimi ve manevî anlamda sizinle orada olduğumu herkese gösterecek. O yüzden lütfen bu yürüyüşe katılın, çok çok önemli bir şey, teşekkürler.

Türkçesi: Işık Barış Fidaner

Continue reading

1 Comment

Filed under çeviri, bildiri, bilim

Anında renkli televizyon — İsveç televizyonu

1 Nisan 1962’de siyah-beyaz İsveç televizyonunda yayınlanan şaka

Sunucu: Umarız renkli TV deneyi için gereken malzeme elinizin altındadır: Bir naylon çorap, bir makas, bir makara yapışkan bant. Teknik uzmanımız Kjell Stensson’a dönelim.

tmp_25783-Screenshot_2017-04-01-23-05-33-371566554

Kjell Stensson: Muhtemelen bildiğiniz gibi renkli televizyon tüm dünyanın ilgisini çeken bir sorundur. Amerika, Sovyetler Birliği, Japonya ve başka yerlerde halen araştırmalar yürütülmekte. Bir ay kadar önce bana yapılan fevkalâde bir öneri, bu soruna beklenmedik bir çözüm sundu. Teknolojik çözümlerin aksine aşırı basit olması da bir avantaj.

tmp_25783-Screenshot_2017-04-01-23-05-47953451559

Continue reading

1 Comment

Filed under çeviri